Lezen voor het slapen

E-boek
IMG_0878 Lezen voor het slapenIk ben net begonnen aan een e-boek, 'Sapiens, a brief history of humankind', van Yuval Noah Harari - een Israëlische geschiedenisprofessor. Het gaat over de geschiedenis van de mens - geloof ik. Ik ben namelijk nog niet ver genoeg om daar uitsluitsel over te kunnen geven. Ik heb het vandaag bij Amazon.com gekocht. Ik koop al mijn e-boeken daar. Lekker goedkoop en bijzonder gebruiksvriendelijk. Binnen een minuut staat het boek op alle Kindle apps op mijn computers. Lezen maar! Maar ze zijn dan wel in het Engels. En dus moet ik wél de nodige woorden opzoeken. Maar dat vind ik hierbij wel de moeite waard. Goeie content!

Homo Sapiens
Tot zover (ik ben nog maar aan het begin) kwam ik twee interessante gegevens tegen. Allereerst heb je daar dus Homo Sapiens. Maar 'Homo' is slechts de Genus naam, de naam van het geslacht 'Homo', waarvan 'Sapiens' -  waartoe dus wij allemaal behoren - er maar één onder meerdere is. Er zijn andere soorten 'Homo', andere mensachtigen die tot Homo behoren. Eigenlijk onze broertjes en zusjes dus. Zoals bijvoorbeeld Homo Neanderthalensis (nee, deze Neanderthaler was geen voorloper van Homo Sapiens) of Homo Erectus. Die overige soorten zijn inmiddels dan wél allemaal uitgestorven. Maar we moeten daarom nog niet denken dat we iets bijzonders zijn. Dat idee is ons toch wel aangepraat ('God schiep de mens'), of we praten het onszelf aan. De mannetjesputtersstrategie. De mens als haantje. Trumpiaans denken en handelen noem ik het maar even. Dan begrijpen jullie het wel. Ik las net dat hij de subsidie intrekt voor de controle van het zwemwater. Valt vast wel mee met het klimaat en de vervuiling in zijn optiek. Of is het meer 'wat niet weet, wat niet deert'?

Top van de voedselketen
En dat brengt me bij het andere gegeven. Homo sapiens was niks bijzonders in het begin, hij viel helemaal niet op tussen andere - veelal sterkere - organismen. Hij was helemaal niet bijzonder dominant. Integendeel. Hij zat gewoon maar ergens midden op de voedselketen en moest dus zijn beurt afwachten tot de leeuwen en daarna de hyena's uitgegeten waren. Maar terwijl leeuwen e.d. er een lange tijd - miljoenen jaren - over deden om dominant te worden en om beetje bij beetje aan de top van de voedselketen te verschijnen, en andere organismen zich onderwijl dus middels evolutie hieraan konden aanpassen of hierop konden anticiperen (gazelles gingen bijvoorbeeld sneller lopen om aan diezelfde leeuwen te kunnen ontsnappen), verscheen Homo Sapiens door vrij onduidelijke redenen veel sneller aan die top van de voedselketen. Voordat het ecosysteem om hem heen de tijd kreeg om zich hieraan aan te passen. 'Sapiens is more like a banana republic dictator', schrijft Harari. En zijn heerschappij is net zo boos, bang en gewelddadig, getuige de vele oorlogen en andere calamiteiten. Ik vind dat een mooi gegeven - als een soort dictator van een bananenrepubliek. Want dat is hoe mensen met macht zich nog steeds plegen te gedragen. De Trumps en de Wilders en de Erdogans onder ons.

Duurzaam
Een derde boeiende gegeven wil ik u op de valreep niet onthouden. De schrijver noemt Homo Erectus - die inmiddels na 2 miljoen jaar te hebben bestaan, al geruime tijd is uitgestorven - duurzaam. En hij vraagt zich openlijk af of wij, Homo Sapiens, er over duizend (!) jaar nog wel zullen zijn. Lang, lang, lang voordat wíj onze twee miljoenste verjaardag zouden kunnen vieren. Daaraan wordt door de Trumps, de Wilders en de Erdogans dan ook keihard gewerkt. Maar misschien blijkt met hun de Neanderthaler dan toch nog niet te zijn uitgestorven. Drie prachtige, authentieke en wilde exemplaren. Welterusten!